વાતાવરણમાં ફેરફાર સાથે બીમાર પડવાનું જોખમ સૌથી વધારે હોય છે. જ્યારે આપણે બીમાર હોઈએ અને શરીરનું તાપમાન વધી ગયું હોય, ત્યારે મનમાં અનેક સવાલો આવે છે. ખાસ કરીને જે લોકો દરરોજ જિમ જાય છે અથવા ફિટનેસને લઈને ખૂબ જ સક્રિય રહે છે, તેઓને સવાલ થતો હશે કે શું તાવમાં પણ થોડી-ઘણી કસરત કરી શકાય? જો તમારા મનમાં પણ આ સવાલ છે, તો આ આર્ટિકલ તમારા માટે છે. ચાલો, ડૉક્ટર પાસેથી જાણીએ.
શું તાવમાં કસરત કરવી જોઈએ?
ઉત્તર પ્રદેશના અગ્રણી રોબોટિક અને મિનિમલ એક્સેસ સર્જનોમાંના એક ડો. મગર મેહરોત્રાના જણાવ્યા અનુસાર, તાવ હોય ત્યારે કસરત કરવી જોઈએ નહીં. જ્યારે તમને તાવ આવે છે, ત્યારે તેનો સ્પષ્ટ અર્થ છે કે તમારું શરીર કોઈ આંતરિક ઇન્ફેક્શન અથવા બીમારી સામે લડી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં શરીરની ઇમ્યુન સિસ્ટમ પહેલેથી જ ખૂબ મહેનત કરી રહી હોય છે. જો તમે આ સ્થિતિમાં વર્કઆઉટ કરો છો, તો તમે તમારા શરીર પર જરૂરિયાત કરતાં વધારે દબાણ નાખી રહ્યા છો.
જ્યારે તમે તાવમાં પરસેવો પાડવાનો પ્રયાસ કરો છો, ત્યારે શરીરમાં અનેક પ્રકારની સમસ્યાઓ શરૂ થઈ શકે છે.
- ડિહાઇડ્રેશન: તાવને કારણે શરીરનું તાપમાન પહેલેથી જ વધારે હોય છે અને પરસેવો થવાથી શરીરમાં પાણીની ઉણપ ઝડપથી થઈ શકે છે.
- નબળાઈ: તમારી મોટાભાગની એનર્જી બીમારી સામે લડવામાં ખર્ચાઈ રહી હોય છે. આવી સ્થિતિમાં જિમ જવાથી અથવા દોડવાથી તમારી તાકાત સંપૂર્ણપણે ખતમ થઈ શકે છે અને તમારી તબિયત વધુ ખરાબ થઈ શકે છે.
- બીમારી લાંબી ચાલવી: જો આરામ કરવાને બદલે તમે શરીરને થકવશો, તો બે-ત્રણ દિવસમાં ઠીક થઈ જનાર તાવ એક અઠવાડિયા સુધી પણ રહી શકે છે.
- હૃદયના ધબકારા વધવા: એક્સરસાઇઝ કરવાથી હૃદય ઝડપથી ધબકે છે અને શરીરનું તાપમાન પણ વધી શકે છે, જે હૃદય અને ફેફસાં માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
‘નેક રૂલ’ને સમજો
ડૉક્ટર મગન એક ખૂબ જ સરળ નિયમ જણાવે છે, જેને ‘નેક રૂલ’ કહેવામાં આવે છે. તેના આધારે તમે નક્કી કરી શકો છો કે તમારે વર્કઆઉટ કરવો જોઈએ કે નહીં.
- ગળાથી ઉપરની સમસ્યા: જો તમને માત્ર હળવું નાક વહેતું હોય અથવા સામાન્ય છીંક આવતી હોય, તો તમે ખૂબ જ હળવી સ્ટ્રેચિંગ કરી શકો છો.
- ગળાથી નીચેની સમસ્યા: જો તમને તાવ, શરીરમાં દુખાવો, ઊલટી જેવું લાગવું અથવા ઉધરસ સાથે છાતીમાં જકડાણ હોય, તો તમારે સંપૂર્ણપણે પથારીમાં આરામ કરવો જોઈએ.
તાવ ઉતરી ગયા બાદ શું કરવું?
ડૉક્ટર મગન સલાહ આપે છે કે આવું બિલકુલ ન કરવું જોઈએ. તાવ સંપૂર્ણપણે ઠીક થયા બાદ પણ શરીરને રિકવર થવા માટે ઓછામાં ઓછા બે-ત્રણ દિવસનો સમય જરૂરી હોય છે. શરૂઆતમાં હળવા વૉકિંગથી શરૂઆત કરો. જ્યારે તમને લાગે કે તમારું શરીર સંપૂર્ણપણે એનર્જીથી ભરપૂર છે અને થાક્યા વિના સામાન્ય કામ કરી રહ્યું છે, ત્યારે જ તમારી જૂની ફિટનેસ રૂટિન અથવા જિમ પર પાછા ફરો.
