અમદાવાદ : “આ માત્ર ઉત્પાદનોનું પ્રદર્શન નથી, પરંતુ આત્મનિર્ભરતા, ગૌરવ અને સામાજિક સશક્તિકરણની ઉજવણી છે.” — આ ભાવના સાથે કેન્દ્રીય સામાજિક ન્યાય અને સશક્તિકરણ મંત્રી Dr. Virendra Kumar એ આજે અમદાવાદના Sabarmati Riverfront સ્થિત ‘વલ્લભ સદન’ ખાતે શિલ્પ સમાગમ મેળા–2026 નું ઉદ્ઘાટન કર્યું.
હોળીના પાવન તહેવારની શુભેચ્છાઓ પાઠવતા મંત્રીએ જણાવ્યું કે આ મેળો માત્ર હસ્તકલાનું પ્રદર્શન નથી, પરંતુ સમાજના વંચિત અને પછાત વર્ગોને આર્થિક રીતે સશક્ત બનાવવા માટે મંત્રાલયની સતત પ્રતિબદ્ધતાનું પ્રતિક છે. મંત્રીએ માહિતી આપી કે 2014થી અત્યાર સુધી દેશમાં આશરે 100 શિલ્પ સમાગમ મેળાઓ યોજાયા છે અથવા તેમાં ભાગ લેવાયો છે. વર્ષ 2025–26 દરમિયાન પાંચ મેળા યોજાયા છે, જ્યારે 2026–27 માટે વધુ કાર્યક્રમોની યોજના તૈયાર છે. અમદાવાદ, જે Mahatma Gandhi ના Sabarmati Ashram અને Sardar Vallabhbhai Patel સાથે જોડાયેલ ઐતિહાસિક શહેર છે, તેવા સર્વસમાવેશક કાર્યક્રમ માટે યોગ્ય સ્થળ હોવાનું તેમણે ઉમેર્યું.
26 ફેબ્રુઆરીથી 4 માર્ચ સુધી ચાલનારા આ મેળામાં 14 રાજ્યોના કારીગરોને 75 સ્ટોલ ફાળવવામાં આવ્યા છે. અહીં લખનવી ચિકનકારી, બનારસી સાડીઓ, ચંદેરી અને મહેશ્વરી કાપડ, ભાગલપુરી તુસર સિલ્ક, જયપુરી અને કોલ્હાપુરી ફૂટવેર, અકીક પથ્થર કલા, વાંસ ઉત્પાદનો, કોટા ડોરિયા અને ગાલીચા જેવી હસ્તકલા પ્રદર્શિત થઈ રહી છે.
મંત્રાલયે ‘Bharat Tulip’ નામનું ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ વિકસાવ્યું છે, જે કારીગરોને ઇ-કોમર્સ માધ્યમ દ્વારા દેશવ્યાપી બજાર સાથે જોડે છે. મેળામાં ‘ભારત ટ્યુલિપ શોરૂમ’ પણ શરૂ કરાયું છે. વિમુક્ત, વિચરતી અને અર્ધ-વિચરતી જાતિઓના સશક્તિકરણ માટે SEED યોજના હેઠળ આઠ રાજ્યોમાં 5,581 મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોની રચના થઈ છે. આરોગ્ય સુવિધા અંતર્ગત અંદાજે 75,000 આયુષ્માન કાર્ડનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું છે. 13 માર્ચ 2024ના રોજ Narendra Modi દ્વારા ‘PM-SURAJ Portal’ શરૂ કરાયું હતું, જે રાહતદરે લોનની પારદર્શક સુવિધા આપે છે. ‘PM-DAKSH’ અને ‘SFMP Portal’ જેવી ડિજિટલ પહેલો અમલીકરણમાં પારદર્શકતા અને કાર્યક્ષમતાને મજબૂત બનાવે છે.
અંતમાં મંત્રીએ વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે અમદાવાદમાં યોજાયેલો આ શિલ્પ સમાગમ મેળો કારીગરોને માત્ર વેચાણની તક જ નહીં, પરંતુ આત્મનિર્ભરતા અને ગૌરવ તરફ આગળ વધવા માટે નવી દિશા આપશે.
