Petrol-Diesel Price Hike: દેશમાં ફરી એકવાર મોંઘવારીનો ઝાટકો લાગ્યો છે. સરકારી ઓઇલ કંપનીઓએ છેલ્લા 10 દિવસમાં ચોથી વખત પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધારો કર્યો છે. નવા વધારા બાદ પેટ્રોલમાં પ્રતિ લિટર 2.61 રૂપિયાનો અને ડીઝલમાં 2.71 રૂપિયાનો વધારો નોંધાયો છે. અમદાવાદમાં હવે પેટ્રોલનો ભાવ 100 રૂપિયાને પાર પહોંચી ગયો છે. શહેરમાં પેટ્રોલ 101.81 રૂપિયા પ્રતિ લિટર અને ડીઝલ 97.93 રૂપિયા પ્રતિ લિટર વેચાઈ રહ્યું છે.
પરંતુ શું તમે જાણો છો કે દેશને 1947માં આઝાદી મળી ત્યારે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ કેટલા હતા? તે સમયગાળામાં પેટ્રોલ માત્ર 25થી 27 પૈસા પ્રતિ લિટર અને ડીઝલ 15થી 20 પૈસા પ્રતિ લિટર મળતું હતું. એટલે કે આજે અમદાવાદમાં એક લિટર પેટ્રોલના જેટલા રૂપિયા થાય છે, એટલામાં ત્યારે 400 લિટરથી વધુ પેટ્રોલ મળી જતું. ડીઝલની વાત કરીએ તો લગભગ 500 લિટર સુધી ડીઝલ ખરીદી શકાય તેમ હતું. તે સમયમાં 100થી 150 રૂપિયાનો માસિક પગાર સારો માનવામાં આવતો હતો.
પેટ્રોલના ભાવનો રસપ્રદ ઇતિહાસ
* 1947 – 27 પૈસા પ્રતિ લિટર
* 1970 – 90 પૈસા પ્રતિ લિટર
* 1990 – 4.20 રૂપિયા પ્રતિ લિટર
* 2004 – 33.71 રૂપિયા પ્રતિ લિટર
* 2008 – 51 રૂપિયા પ્રતિ લિટર
* 2014 – 72.43 રૂપિયા પ્રતિ લિટર
ભારતમાં પહેલો પેટ્રોલ પંપ ક્યાં શરૂ થયો હતો?
ભારતમાં સૌથી પહેલો પેટ્રોલ પંપ 1928માં મુંબઈમાં શરૂ થયો હતો. તે સમયે પેટ્રોલની કિંમત માત્ર 6 પૈસા પ્રતિ લિટર હતી. ત્યારે પેટ્રોલ પંપ પર હેન્ડપંપની મદદથી પેટ્રોલ કાઢીને વાહનમાં ભરવામાં આવતું હતું.
આજની જેમ ડિજિટલ સ્ક્રીન કે ઓટોમેટિક મશીન નહોતા. પેટ્રોલ ડિસ્પેન્સર પર મોટા ગોળ ઘડિયાળ જેવા ડાયલ લગાવવામાં આવતા, જેમાં સોય દ્વારા બતાવવામાં આવતું કે કેટલા ગેલન પેટ્રોલ ભરાયું છે. 1947 દરમિયાન ભારતમાં પેટ્રોલ લિટરમાં નહીં પરંતુ ગેલનમાં વેચાતું હતું. એક ગેલનમાં અંદાજે 4.5 લિટર પેટ્રોલ આવતું હતું.
તે સમયે ભારતમાં બર્મા શેલ, સ્ટેનવેક અને કેલ્ટેક્સ જેવી વિદેશી તેલ કંપનીઓનું પ્રભુત્વ હતું. બાદમાં આ કંપનીઓના રાષ્ટ્રીયકરણ પછી આજે ભારત પેટ્રોલિયમ (BPCL) અને હિંદુસ્તાન પેટ્રોલિયમ (HPCL) જેવી કંપનીઓ ઉભી થઈ. જ્યારે ઇન્ડિયન ઓઇલ કોર્પોરેશન (IOCL) હાલમાં દેશની સૌથી મોટી તેલ કંપની છે.
તે સમયના પેટ્રોલ પંપ પર હિંદુસ્તાન 10 (પછીની એમ્બેસેડર), જૂની ફિયાટ અને શેવરોલેટ જેવી કારો પેટ્રોલ ભરાવવા આવતી હતી.
